Futbol tarihimizde oldukça seçkin bir yere sahip olan Eskişehirspor’un kuruluşundan bu yana 1965-2025 yılları arasında yaşanan 60 sezonluk profesyonel süreçteki tarihi anlam taşıyan ilkleri, enleri ve ilginç notları hatırlamak ve hatırlatmak amacıyla özgün bir çalışma yapmaya çalıştık… O yılların zorlu koşullarında dar bütçe ve kısıtlı olanaklarla 1965 yılında yolculuğuna başlayan “Anadolu Yıldızı” tek dayanağı olan taraftarlarının büyük desteği ile çok kısa sürede önemli başarılara imza attı...
Ülkenin önde gelen futbol adamları ve sosyologlar İstanbul hegemonyasına son veren bu başarıya, bu futbol patlamasına “Anadolu İhtilali” adını verdiler…
Daha sonra özellikle son yıllarda ise büyük düşüş yaşayan “Kırmızı Şimşekler” adeta mazisini arayan takım haline geldi.
Bir zamanlar oynadığı futbol ile taraflı tarafsız bütün ülkenin takdirini kazanan, gittiği her şehirde tribünleri dolduran, Anadolu takımlarının çoğuna rol model olan “Anadolu Efsanesi” sürekli irtifa kaybederek 2022-2023 sezonunda Profesyonel Liglerden Bölgesel Amatör Lig’e (BAL) düştü... İki sezon Bölgesel Amatör Lig’de mücadele eden ve 2024-2025 sezonunda grubunda şampiyon olan Kırmızı Şimşekler, 2025-2026 sezonundan itibaren tekrar 3. Ligde mücadele etmeye başladı.
İşte bugün anılarımızın en güzel yıllarını süsleyen, zaferleri ve hüzünleri ile hâlâ gönüllerde yaşamaya devam eden bir büyük efsanenin kilometre taşlarını, ülkenin hemen her yerinde yüreği Eskişehirspor sevdasıyla atan genç, yaşlı bütün taraftarlarımızla paylaşmak istedik…
Başarabildiysek ne mutlu bize…
TFF'ye İlk Başvuru: 24 Mayıs 1965
· Kuruluş Tarihi : 19 Haziran 1965
· İlk Başkan : M. Aziz Bolel
· İlk Yön. Kurulu:
1. M. Aziz Bolel…………….Başkan
2. Dündar Özbil…………… 2. Başkan
3. İsmail Özdemir………. Genel Sekreter
4. Niyazi Onal………………Genel Kaptan
5. Necmettin Eldem……. İdare Amiri
6. Aydın Begiter………… Muhasip
7. Ziya Şener……………… Veznedar
8. Abdullah Uygur………. Bölge Temsilcisi
9. Lami Görker…………… Kulüp Doktoru
10. Yalçın Kılıçoğlu……….. Üye
11. Mustafa Doğramacı…..Üye
12. Nafiz Yazıcıoğlu………..Üye
13. Tayyip Uyguç……………Üye
14. Şükrü Kuntasal…………Üye
· İlk Teknik Direktör: Abdullah Matay - 1965-1966
· Süper Lig ilk Teknik Direktör: Cihat Arman (1966-1967)
· İlk Yabancı Teknik Direktör: Borovic - Yugoslavya 1966 (2 Ay 3 resmi maç)
· En başarılı Teknik Direktör : Abdullah Gegiç Türkiye Kupası ve Cumhurbaşkanlığı Kupası (Süper Kupa) kazandı. 2 kez Süper Lig ikincisi oldu ve Avrupa devi İspanyol Sevilla’yı eledi.
· İlk Kaptan : Yüksel Özbek
· İlk hazırlık maçı : 8 Ağustos 1965
Eskişehir Şeker Stadı.
Eskişehirspor 2-0 Gençlerbirliği
Goller: Fethi Heper
· İlk resmi lig maçı: Tarih: 5 Eylül 1965
Eskişehir Atatürk Stadı
Eskişehirspor 2-0 Kasımpaşa
· İlk Türkiye Kupası maçı: 14 Kasım 1965
Eskişehir Atatürk Stadı
Eskişehirspor 4-1 Konyaspor
· Atılan ilk gol : Fethi Heper (Kasımpaşa) 5 Eylül 1965
· Yenilen ilk gol : 19 Eylül 1965
Eskişehirspor 1-1 Adana Demirspor
Kaleci: Hakkı Aygün Golcü: Özden Uçal
· Atılan ilk penaltı : Mahmut Şölenişçi 5 Eylül 1965
(Eskişehirspor 2-0 Kasımpaşa)
· Yenilen ilk penaltı: Mesut Şen 31 Ekim 1965
(Eskişehirspor 1-1 Bursaspor)
· Süp. Lig’de ilk maç: Karşıyaka 2-2 Eskişehirspor
İzmir Alsancak Stadı
10 Eylül 1966
· Süp. Lig’de ilk galibiyet :Eskişehirspor 3-1 Altay
Esk. Atatürk Stadı 18 Eylül 1966
· Süp. Lig ilk berabelikr : PTT 0-0 Eskişehirspor
Ankara 19 Mayıs Stadı
25 Eylül 1966
· Süp. Lig ilk yenilgi : Eskişehirspor 0-6 Beşiktaş
Eskişehir Atatürk Stadı
30 Ekim 1966
· Süp. Lig’deki ilk gol: Fethi Heper (Karşıyaka) 10 Eylül 1966
· İlk Hat-Trick : Nihat Atacan
27 Mart 1966 – Dolmabahçe Stadı
Beyoğluspor 1-3 Eskişehirspor
Goller: Dk. 10, 77, 81
· Kendi kale ilk gol : Mahmut Şölenişçi-27 Mart 1966
27 Mart 1966 - Dolmabahçe Stadı
Beyoğluspor 1-3 Eskişehirspor
Gol: Dk. 20
· İlk Gol Kralı : Fethi Heper - 1969-1970 sezonu
Süper Lig (13 gol)
· Fenerbahçe’ye ilk gol : 6 Kasım 1966
Ali Sami Yen Stadı
Fenerbahçe 3-1 Eskişehirspor
Gol: Dk. 75 Nihat Atacan
· Galatasara’a ilk gol: 25 Aralık 1966
Eskişehir Atatürk Stadı
Eskişehirspor 2-2 Galatasaray
Gol: Dk. 16 Penaltı Mahmut Şölenişçi
· Beşiktaş’a ilk gol : 12 Kasım 1967
İnönü Stadı (Dolmabahçe)
Beşiktaş 0-1 Eskişehirspor
Gol: Fethi Heper Dk. 36
· İlk şampiyonluk : 1965-1966 Sezonu
2.Lig’den (TFF 1.Lig) / 1. Lig’e (Süper Lig)
· En çok forma giyen: İsmail Arca 17 sezon 520 resmi maç
· En çok forma giyen yabancı: Ruud Boffin (Belçika) 5 sezon 176 resmi maç
· En çok milli olan : İsmail Arca 53 kez
· En çok A Milli Takım Kaptanlığı : İsmail Arca 9 kez A Milli
· En çok gol atan : Fethi Heper 127 gol
· En çok gol atan yabancı: Naser Beadini 32 gol (Türk asıllı Yugoslav)
Diomansy Kamara 31 gol (Senegal)
· İlk resmi maç hakemi: İbrahim Fırla (İzmir Bölgesi) Eskişehirspor 2-0 Kasımpaşa 1965-1966 Sezonu 5 Eylül 1965 2. Lig (TFF-1)
· Resmi maç yöneten ilk kadın Hakem: Lale Orta (İstanbul Bölg.) Y. Salihlispor 0-0 Eskişehirspor 1998-1999 Sezonu 1 Kasım 1998 2. Lig (TFF-1)
· Eskişehirspor Süper Lig’de 3 kez gol kralı çıkardı. 1969-70 sezonunda 13 ve 1971-72 sezonunda 20 golle Fethi Heper. 1974-75 sezonunda ise 14 golle Ömer Kaner gol kralı oldu.
· Kurulduğu yıl şampiyon olan ve 1966-67 sezonundan itibaren süper Lig’de mücadele etmeye başlayan Eskişehirspor, ilk sezonu hiç deplasman galibiyeti alamadan tamamladı. Bir yıl sonra yani 1967-68 sezonunda 12 Kasım 1967 tarihinde İstanbul İnönü Stadı’nda (Dolmabahçe) Beşiktaş’ı, 36. dakikada Fethi Heper’in attığı kafa golüyle 1-0 yenerek Süper Lig'deki ilk deplasman galibiyetini aldı.
· Eskişehirspor’un zirvelerde estiği 1965 ve 70’li yılların en önemli isimlerinden biri de (Amigo Orhan) Orhan Erpek’tir. Tribünlerde fanatizme ve küfre izin vermeyerek yıllarca Fair-Play öncülüğü yapan bütün ülkenin unutamadığı bir tribün fenomeni olan Amigo Orhan, TFF tarafından16 Kasım 1969’da İstanbul’da Ali Sami Yen Stadı’nda oynanan Türkiye SSCB (Rusya) A Milli maçına davet edilerek bir milli karşılaşmada tribün görevi yapan ilk ve tek milli amigo olarak futbol tarihimize geçti... Ayrıca, 2 Ekim 1968 Tarihinde Şampiyon kulüpler Turnuvasında Manchester City karşısında Fenerbahçe Kulübünün davetiyle İnönü Stadı’nda Fenerbahçe tribünlerini yönetip sarı lacivertlilerin İngiliz devini 2-1 yenerek tur atladığı maçın onur konuğu oldu.
· 1970-71 Sezonunda 11 Nisan 1971 tarihinde Eskişehir Atatürk Stadı’nda Eskişehirspor ve Galatasaray arasında oynanmakta olan karşılaşma GS 1-0 öndeyken hakem Nejat Şener tarafından tatil edilerek Galatasaray lehine 3-0 tescil edildi. Eskişehirspor’a 15 Mayıs’a kadar verilen saha kapatma cezası Altay ile oynanacak lig maçında uygulandı. Karşılaşma Bursa Atatürk Stadı’nda oynandı. Bu yaptırım “Lig tarihinde uygulanan ilk saha kapatma cezası” olarak kayıtlara geçti.
· Eskişehirspor “SÜPER LİGİ” üç kez ikinci sırada tamamlayan tek Anadolu takımıdır. 1968-1969 sezonunda Galatasaray’ın, 1969-1970 sezonunda Fenerbahçe’nin ve 1971-1972 sezonunda yine Galatasaray’ın ardından 2’nci sırada yer aldı. Ayrıca Başakşehir 2, Sivasspor ve Adanaspor da 1’er kez Süper Lig’i 2’nci sırada tamamlayan diğer kulüpler oldular.
· Eskişehirspor “TÜRKİYE KUPASI”nda 1969-70, 1970-71, 1986-87 ve 2013-14 sezonunda 4 kez final oynadı. Kupayı ancak 1 kez müzesine götürdü.
· İlk final: 1969-1970 sezonunda Göztepe ile final oynadı ilk maçı evinde 2-1 kazandı, ikinci maçı İzmir’de 3-1 kaybetti.
· İkinci final: 1970-1971 sezonunda Bursaspor ile karşılaştı ilk maçı deplasmanda 1-0 kaybeden Şimşekler ikinci maçı 2-0 kazanarak kupanın sahibi oldu.
· Üçüncü final: 1986-1987 sezonunda Gençlerbirliği ile oynadı. Ankara’daki karşılaşmayı 5-0 kaybetti. Rövanşta 2-1 galip gelse de kupayı Gençlerbirliği’ne kaptırdı.
· Dördüncü final: 2013-2014 sezonunda Konya Stadı’nda Galatasaray ile tek maç olarak yapıldı. Karşılaşmayı 1-0 kazanan Sarı Kırmızılılar kupanın sahibi oldu.
· Eskişehirspor’da faal futbolculuk döneminde hayatını kaybeden ilk oyuncu 1 Kasım 1969 tarihinde 25 yaşında Necdet Yıldırım oldu. O sezon Eskişehirspor ligde kalan maçlarına siyah forma ile çıktı. Sonraki yıllarda ise 24 Kasım 1985’te Sinan Alağaç (25) ve 5 Eylül 2012’de Ediz Bahtiyaroğlu (26) Eskişehirspor forması altında hayata veda eden diğer futbolcular oldu.
· Eskişehirspor’un Süper Ligdeki son karşılaşması 2015-2016 sezonunda yıkılan Atatürk Stadı’nda 14 Mayıs 2016 tarihinde oynadığı ve 1-2 mağlup olduğu Başakşehir karşılaşmasıdır.
· Süper Lig’de EsEs’in son golü ise Gürcü oyuncu Okriashvili’nin 2015-2016 sezonunda Başakşehir’e kaydettiği goldür.
· Yeni Atatürk Stadında oynanan ilk resmi maç ise 2016-2017 sezonunda 20 Kasım 2016 tarihinde TFF 1. Lig’de Eskişehirspor’un 2-0 galibiyetiyle biten Yeni Malatyaspor karşılaşmasıdır.
· Yeni Atatürk Stadı’nda atılan ilk gol ise Hasan Hüseyin Acar’ın 2016-2017 sezonunda Yeni Malatyaspor’a karşı maçın 15. dakikasında attığı gol oldu.
· 2019-2020 sezonunda başlayıp 2020-2021 sezonuna kadar devam eden ve 377 gün 34 haftalık bu süreçte galibiyete hasret kalan Eskişehirspor Başkan Mustafa Akgören döneminde tarihinin en karanlık en başarısız dönemini yaşadı...
· 8 Şubat 2020 tarihinde TFF 1. Lig karşılaşmasında, Eskişehirspor’un 3-0 galibiyetiyle sonuçlanan Altınordu maçından itibaren Teknik Direktör Mustafa Özer ile başlayıp, İlhan Var ile devam 34 maçlık galibiyet hasreti 3 Şubat 2021’de göreve getirilen Cengiz Seçsev ile 35’nci karşılaşmada 19 Şubat 2021 tarihinde alınan 2-1 lik Bandırmaspor galibiyetiyle son buldu. Bu galibiyet aynı zamanda 2020-2021 Sezonunun da tek galibiyeti oldu...
Profesyonel liglerde geçen 58 sezonun genel istatistiği
5 Eylül 1965’de Eskişehir Atatürk stadı’nda 2-0’lık Kasımpaşa galibiyetiyle başlayan ve 20 Mayıs 2023 tarihindeki Nevşehir Gazi Stadı’ndaki Nevşehir Belediyespor karşısında alınan 3-2’lik mağlubiyetle sona eren 58 sezonluk resmi karşılaşmaların genel istatistiği ise şu şekilde. 2169 Maç. 825 Galibiyet. 585 Beraberlik. 759 Mağlubiyet. Attığı gol: 2810. Yediği gol: 2637.
ESKİŞEHİRSPOR TARİHİNDEKİ EN ÖNEMLİ KUPALAR:
Türkiye Kupası (1): 1970-71
Cumhurbaşkanlığı Kupası- (Süper Kupa) (1): 1970-1971
Başbakanlık Kupası (3): 1965-1966, 1971-1972, 1986-1987
1. Lig (2): 1965-66, 1983-84
Play Off Şampiyonluğu (2): 1994-1995, 2007-2008
2. Lig: Play Off Şampiyonluğu (1): 2005-2006
3. Lig: Şampiyonluk (1): 1992-1993
Ankara TSYD Kupası: Şampiyonluk (1): 1984
Profesyonel liglere 58 yıldır aralıksız katılan Eskişehirspor tarihinde ilk kez 2022-2023 sezonunda Bölgesel Amatör Lig’e (BAL) düştü ve iki sezon sonra tekrar 3. Lige çıktı...
Süper Lig’de ise (30 sezon) oynadı. İşte oynadığı ligler ve sezonları:
· Süper Lig: (30) sezon
· 1966-1982, 1984-1989, 1995-1996, 2008-2016
· 1. Lig: (20) sezon
· 1965-1966, 1982-1984, 1989-1992, 1993-1995, 1996-2001,
2006-2008, 2016-2021
· 2. Lig: (6) sezon
· 2001-2006, 2021-2022
· 3. Lig: (2) sezon
· 1992-1993, 2022-2023
1959 Yılında kurulan ve 68. Sezona başlayan Süper Lig’e 2025-2026 sezonu dahil en çok katılan takımlar:
· 68 sezon: Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş
· 54 sezon: MKE Ankaragücü,
· 52 sezon: Trabzonspor,
· 50 sezon: Bursaspor,
· 49 sezon: Gençlerbirliği,
· 42 sezon Altay,
· 33 sezon Samsunspor,
· 32 sezon Göztepe,
· 31 sezon Gaziantepspor,
· 30 sezon: Eskişehirspor, Antalyaspor,
ESKİŞEHİRSPOR’UN AVRUPA KARNESİ
· İlk Avrupa Maçı : 3 Haziran 1970 (Balkan Kupası)
Stavros Mavrothalassitis Stadı- Atina
Egaleo (Yunanistan) 3-0 Eskişehirspor
· Avrupa ilk gol : 14 Haziran 1970
Eskişehirspor 3-1 Beroe (Bulgaristan)
Gol: Dk. 12 Fethi Heper
· Avrupa’ya ilk transfer: Ender Konca (Eintracht Frankfurt) 1971-72
· Avrupa’da en çok gol atan: Fethi Heper 13 gol
14 Haziran 1970 Beroe : 3-1 (2 gol)
30 Ağustos 1970 Egaleo : 2-0 (1 gol)
16 Eylül 1970 Sevilla : 3-1 (3 goI)
28 Ekim 1970 Twente: 3-2 (2 gol)
4 Kasım 1970 Twente: 1-6 (1 gol)
29 Eylül 1971 Mikkeli: 4-0 (4 gol)
· Eskişehirspor Avrupa’da bugüne kadar 14 Balkan Kupası, 4 Kupa Galipleri Kupası, 10 UEFA Kupası ve 4 UEFA Avrupa Ligi olmak üzere 32 resmi karşılaşma yaptı. Bu maçlarda 9 galibiyet, 6 beraberlik ve 17 mağlubiyet aldı. Atılan toplam 94 golün 39’u Eskişehirspor’dan 55’i ise rakip takımlardan geldi.
· Eskişehirspor Avrupa’da 1974-1975 sezonunda bir kez Balkan Kupası Finaline kadar yükseldi ve Yugoslav rakibi FK Radnicki karşısında her iki maçta da 1-0 ve 1-2 skorlarla mağlup olarak Balkan ikincisi oldu.
